Bariatrische chirurgie - criteria voor goede zorg

Hieronder vindt u een toelichting op de criteria die CZ heeft gebruikt om de ziekenhuizen te beoordelen op kwaliteit van bariatrische chirurgie.

CZ beoordeelt ziekenhuizen op basis van een aantal criteria

Goede zorg bij bariatrische chirurgie, wat is dat? CZ beoordeelt ziekenhuizen op basis van een aantal indicatoren. De indicatoren die CZ heeft gebruikt om tot een indeling in vier kwaliteitscategorieën te komen op het gebied van bariatrische chirurgie, zijn:

• Aantal operaties per behandellocatie en aantal operaties per chirurg

• Aantal bariatrisch chirurgen

• Type bariatrische ingreep

• Multidisciplinair team

• Multidisciplinair voortraject

• Multidisciplinair natraject.

Aantal operaties per locatie en chirurg

Hoe meer een bariatrisch chirurg opereert, hoe kleiner de kans op ernstige complicaties of een dodelijke afloop. Dat wijst internationaal onderzoek uit. Ook het totaal aantal bariatrische ingrepen per jaar in het ziekenhuis is daarbij belangrijk. Ziekenhuizen in categorie 1 (beste zorg) hebben in ieder geval twee bariatrisch chirurgen die ieder minimaal 100 bariatrische ingrepen per jaar verrichten. Op de locatie zelf moeten per jaar tenminste 200 bariatrische ingrepen plaatsvinden.

Ziekenhuizen in categorie 2 (goede zorg) hebben in elk geval twee bariatrisch chirurgen die ieder minimaal 50 bariatrische ingrepen per jaar uitvoeren. Op de locatie zelf moeten per jaar minstens 100 bariatrische ingrepen worden gedaan.

Omdat het aantal bariatrische operaties de komende jaren zal toenemen, zijn er steeds meer nieuwe chirurgen. Deze halen niet meteen 50 of 100 operaties per jaar, daarom hoeft maximaal één chirurg (de derde, vierde of vijfde) deze norm nog niet te halen. Voor categorie 3 (kan beter) geldt dat per chirurg 30 bariatrische ingrepen per jaar gedaan moeten worden en minimaal 100 ingrepen per behandellocatie. Als een ziekenhuis minder dan 100 bariatrische ingrepen per jaar uitvoert en/of er zijn meerdere chirurgen die minder dan 30 ingrepen per jaar doen, komt deze in categorie 4 (voldoet niet aan minimale kwaliteitsnormen van CZ). CZ zal ziekenhuizen in categorie 4 geen contract aanbieden voor bariatrische chirurgie.

Aantal bariatrisch chirurgen

Ziekenhuizen in categorie 1 (beste zorg), 2 (goede zorg) of 3 (kan beter) hebben minimaal twee bariatrisch chirurgen per behandellocatie. Hierin volgen we de concept richtlijn Morbide Obesitas van de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) waarin dit aantal wordt vereist. Als er minder dan twee bariatrisch chirurgen zijn, valt een ziekenhuis in categorie 4 (voldoet niet aan minimale kwaliteitsnormen van CZ). CZ zal ziekenhuizen in categorie 4 geen contract aanbieden voor bariatrische chirurgie.

Type bariatrische ingreep

Een ziekenhuis moet minstens twee soorten ingrepen aanbieden, waarvan in ieder gaval de Gastric Bypass om in categorie 1 (beste zorg), 2 (goede zorg) of 3 (kan beter) te komen. Als dit niet het geval is valt het ziekenhuis in categorie 4 (voldoet niet aan minimale kwaliteitsnormen van CZ). CZ zal ziekenhuizen in categorie 4 geen contract aanbieden voor bariatrische chirurgie.

Indicatiestelling (het vaststellen welke zorg de patiënt nodig heeft)

Voor categorie 1 (beste zorg) en 2 (goede zorg) moet een ziekenhuis voldoen aan onderstaande criteria:

• patiënten moeten een BMI van 40 of hoger hebben, of een BMI tussen 35-40 met relevante comorbiditeit, dit betekent dat de patiënt naast het ernstige overgewicht ook meerdere aandoeningen heeft zoals DM2, hypertensie ondanks behandeling, onbehandelbare OSAS of ernstige gewrichtsklachten.

• patiënten moeten tussen de 18 en 60 jaar zijn (waarbij uitzonderingen voor patiënten tussen de 60 en 65 jaar mogelijk zijn).

Op papier moet zijn vastgelegd dat de patiënt een serieuze poging heeft ondernomen om gewicht te verliezen via een zinvol dieet in combinatie met voldoende lichaamsbeweging.
Ziekenhuizen die aan een of meer van bovenstaande criteria niet voldoen, komen, afhankelijk van de score op de overige kwaliteitscriteria, in categorie 3 (kan beter) of 4 (voldoet niet aan minimale kwaliteitsnormen van CZ). CZ zal ziekenhuizen in categorie 4 geen contract aanbieden voor bariatrische chirurgie.

Multidisciplinair team

Het multidisciplinaire team moet in het voortraject aanwezig zijn. In dit voortraject vindt de indicatiestelling plaats en worden psychische contra-indicaties uit gesloten.

Multidisciplinair voortraject

Het multidisciplinaire team moet in het voortraject aanwezig zijn. In dit voortraject vindt de indicatiestelling plaats en worden psychische contra-indicaties uitgesloten.

Multidisciplinair natraject

Het multidisciplinaire team moet betrokken zijn bij het natraject:

• nacontroles door chirurg en zo nodig internist minstens 2 jaar

• controles diëtist

• verdere begeleiding voor het in stand houden van een goed eet- en beweegpatroon, minstens 1-3 jaar

• langdurige begeleiding door nurse practitioner

Om in categorie 1 te komen moet het nabehandelingstraject 4 jaar of langer lopen. Ziekenhuizen in categorie 2 hebben een nabehandelingstraject van 1 tot 3 jaar. Als een ziekenhuis hier niet aan voldoet valt het, afhankelijk van de score op de overige indicatoren, in categorie 3 (kan beter) of 4 (voldoet niet aan minimale kwaliteitsnormen van CZ). CZ zal ziekenhuizen in categorie 4 geen contract aanbieden voor bariatrische chirurgie.

Wilt u meer weten over deze criteria? Lees dan het volledige verantwoordingsdocument (PDF).