Samen Beslissen in Bernhoven

Samen Beslissen? Bernhoven heeft het gewoon gedaan. En dat werkt: minder operaties en méér gemotiveerde en betrokken patiënten. “Je komt allerlei hobbels tegen, maar ook groepen waar het wél werkt. En die inspireren absoluut.”

Een gesprek tussen Mieke Klerkx-Harkema (programmaleider), Inge Blokzijl (medisch leider en kinderarts) en Paula Koenders (huisarts).

🕓 Leestijd: 3 minuten

Samen Beslissen: de zorg van de toekomst

“Met Samen Beslissen geven we vorm aan de zorg van de toekomst. In Bernhoven willen we de patiënt betrekken en in alle gesprekken de principes van Samen Beslissen toepassen. Ook de 3 goede vragen moeten aan bod komen en op iedere poli worden één of meer keuzehulpen geïmplementeerd.”

Goede initiatieven komen van de werkvloer

“Dat is niet zomaar van de grond gekomen. We oriënteerden ons al langer op het inzetten van ‘zinnige zorg’. We vroegen zorgverleners hier initiatieven voor aan te dragen. Veel van die initiatieven richtten zich op elementen van Samen Beslissen. Daarbij stond vooral de beste zorg voor de patiënt centraal. Maar ook het maken van keuzes die helemaal losstaan van productieprikkels.”

Stop met zenden, ga in gesprek

“Er waren ook artsen en verpleegkundigen die dachten dat ze Samen Beslissen al toepasten. Maar dat bleef vaak beperkt tot het goed aangeven van informatie en behandelopties. Het ging nog niet over de persoonlijke situatie van de patiënt. Of over zijn of haar voorkeuren. Terwijl daar juist de kracht zit: niet alleen informatie zenden, maar echt sámen beslissen. Daar moest iedereen zich eerst bewust van worden.”

Patiënten willen gehoord worden

“In die bewustwording hebben we veel geïnvesteerd. Patiënten kwamen zelf zelden met de 3 goede vragen. Maar na wat aansporing kregen ze hun mening en voorkeur vaak wél helder. En lukt het om met begeleiding van de arts een verstandige keuze maken. En het kan ook een gezamenlijk besluit zijn dat de arts uiteindelijk over de behandeling beslist.”

Training en begeleiding voor artsen

“Het implementeren van Samen Beslissen vergt natuurlijk wel wat. Zo hebben we aangepaste financieringsafspraken gemaakt. De huidige financieringsmethodiek van DBC’s sloot gewoon niet goed aan. En ook onze artsen wilden we goed begeleiden. Na introductie van de 3 goede vragen voor al onze patiënten, boden we trainingen aan voor de artsen. Want hoe ga je het gesprek met de patiënt aan? Voor wie is een keuzehulp geschikt? En hoe introduceer je die dan in het gesprek? De training ondersteunt artsen bij deze vragen. Maar ook door te doén merkten ze wanneer en hoe ze de keuzehulp het beste konden aanbieden. In de tweede helft van 2017 gaan we door met de trainingen en evaluaties, want het blijft een continu proces."

Meer betrokken patiënten, minder operaties

“Het toepassen van de keuzehulpen werkt écht: de patiënt heeft merkbaar steun aan de aangeboden informatie en keuzehulp en kan op basis hiervan een eigen verstandig besluit nemen. Patiënten zijn een stuk gemotiveerder om hun behandeling vol te houden als ze erover meebeslissen. Ook zien we het aantal patiënten dat kiest voor operatie dalen. De goede ervaringen binnen chirurgie verspreidden zich als een olievlek richting de overige specialismen. Hierdoor is het aantal keuzehulpen en het toepassen van de 3 goede vragen behoorlijk uitgebreid. Eind 2017 zal iedere poli met minimaal één keuzehulp werken.”

Begeleid de patiënt ook buiten het ziekenhuis

“We zijn nog een stapje verder gegaan. Omdat continue begeleiding van de patiënt wenselijk is bij Samen Beslissen, hebben we de stap richting de huisarts gemaakt. Daar wordt de patiënt al bewust gemaakt van zijn rol. In de spreekkamer liggen de 3 goede vragen kaartjes en op de verwijsbrief wordt dit ook vermeld.
De huisartsen gaan dit jaar ook starten met introductie van de 3 goede vragen in de eigen praktijk. ”

Ook samen beslissen? Gewoon doen!

“Ons advies voor andere ziekenhuizen die ook met Samen Beslissen willen starten is: gewoon doen! Je komt allerlei hobbels tegen, maar ook groepen waar het wel werkt en die inspireren absoluut. Alleen door te starten, kom je tot vooruitgang.”