Als u de gezondheid van ouderen moet repareren is het al te laat 

De komende jaren zal de gemiddelde leeftijd van de beroepsbevolking verder stijgen. Was in 1981 het grootste deel van de mannelijke beroepsbevolking 30-34 jaar oud, in 2020 zullen de meesten 50-54 jaar zijn. Dit brengt risico’s met zich mee. 55-plussers hebben namelijk een grotere kans op bijvoorbeeld hartklachten en slijtage aan het bewegingsapparaat. Het is belangrijk dat werkgevers en medewerkers met elkaar praten over inzetbaarheid. Maar hoe pakt u dat aan?

HR-managers van productiebedrijven merken allang dat fysieke krachten en het cognitieve vermogen van mensen afnemen naarmate ze ouder worden. Met name ondernemingen in branches zoals bouw- en nijverheid, industrie en zorg waar verhoudingsgewijs nu al een grote groep ouderen werkzaam is, hebben behoefte aan oplossingen om medewerkers gezond en inzetbaar te houden.

Tot nog toe kregen oudere medewerkers pas aandacht als zich een serieus probleem aandiende. Maar om mensen hun werkleven lang mobiel te houden, is het beter al vroeg met elkaar in gesprek te gaan. Als je alleen maar een gesprek hebt als iemand ziek is, ben je aan het repareren, terwijl HR-managers beter kunnen bouwen aan een gezonde toekomst voor alle medewerkers. Maar hoe kunt u ouderen op korte termijn het belang van duurzame inzetbaarheid duidelijk maken?

Breng de basis op orde

Wie de basis niet op orde heeft, kan moeilijk verantwoorden waarom hij wil dat medewerkers, oud of jong, gezond moeten leven en lenig van geest moeten zijn. Zorg er daarom voor dat uw bedrijf een gezondheidsaanpak heeft. Geef medewerkers blijk van een heldere visie op duurzame inzetbaarheid.

Durf met elkaar te praten

De harde kant van arbeidsomstandigheden durven we allemaal te benoemen. Als je in de fabriek komt is het heel normaal om mensen te vertellen waar ze mogen lopen en dat ze een helm en gehoorbescherming moeten gebruiken. We spreken elkaar daar moeiteloos op aan. Op de zachte kant van gezondheid en veiligheid doen we dat (nog) niet. Terwijl het wel zou moeten, omdat het van goed werkgever- en werknemerschap getuigt om met elkaar het gesprek over gezondheid in relatie tot inzetbaarheid te voeren.

Leer elkaar kennen en vertrouwen

Ondernemingen waar vooral fysieke arbeid wordt verricht, zijn nog niet gewend aan praten over gezondheid. Een gesprek met medewerkers hierover voeren is best lastig. Voor beide partijen. Toch strekt het tot aanbeveling om leidinggevenden periodiek een persoonlijk gesprek te laten hebben met hun medewerkers. Over het werk en over het leven. Zo leren ze elkaar kennen, vertrouwen en wederzijds begrip voor elkaar op te brengen. De rol van leidinggevenden is cruciaal in dit proces. Medewerkers moeten open en eerlijk kunnen zijn. Als een medewerker bang is om zijn baan te verliezen omdat hij een aandoening heeft, zal eerst aan vertrouwen en veiligheid moeten worden gewerkt. Anders gaat geen mens het normaal vinden om zijn gezondheid of vitaliteit met HR of een leidinggevende te bespreken.

Lees het artikel over het bespreekbaar maken van een gezonde leefstijl en u krijgt handvatten om dit soort gesprekken aan te gaan.

Spreek mensen aan op hun specialisme

Verreweg de meeste ouderen houden van hun werk. Ze vinden het prettig om op hun specialisme of vakmanschap te worden aangesproken. Alleen de fysieke belasting van hun werk kan een uitdaging zijn. Met een beetje goede wil kunnen werkgever en medewerker daar gezamenlijk een mouw aan passen. Het gaat uiteindelijk om de balans tussen belasting en belastbaarheid. De senioriteit, ervaring en deskundigheid van medewerkers kunnen werkgevers van pas komen. Ouderen kunnen bijvoorbeeld hun kennis overdragen en zich als mentor ontpoppen. Zo haalt u het beste uit de arbeidsrelatie en zet u de oudere medewerker in zijn kracht.

Beschouw ouderen niet als probleem

In een open dialoog blijkt veel mogelijk. En zult u ervaren dat vijftigers helemaal niet zo star, chagrijnig en inflexibel zijn als wordt verondersteld. Veruit de meeste vijftigers willen wél veranderen. Ze willen alleen niet veranderd worden. Ze zijn gemotiveerd en productief. Qua aanpassingsvermogen blijken alle generaties er eigenlijk net zo goed voor te staan. En chagrijn heeft vaker met de omstandigheden te maken dan met het karakter van een individu.

Resumé

Ouderen vormen geen probleem. Ze zijn een vraagstuk zoals andere HR-vraagstukken. Ze hebben al van alles voorbij zien komen en fusies en reorganisaties overleefd. Nu zijn ze toe aan de laatste jaren van hun werkleven. Ze moeten langer doorwerken, waardoor vergrijzing in uw personeelsbestand toeneemt.

Om iedereen te blijven betrekken en mobiel te houden wordt het serieus belangrijk om een cultuur te creëren waarin werkgever en medewerker voortdurend met elkaar in gesprek zijn. Dat komt niet alleen de medewerker, maar ook het bedrijf ten goede. Investeren in gezondheid en vitaliteit leidt namelijk ook tot een betere productiviteit.

Aukje Rekkers-Staal

Aukje Rekkers-Staal is Bedrijfszorgspecialist bij CZ. Ze adviseert organisaties over gezondheidsmanagement en zorgcollectiviteiten. Preventie is haar passie.

E-mail Aukje
Of bekijk Aukjes LinkedIn-profiel

Aukje Rekkers-Staal - Bedrijfszorgspecialist